شاخص

شاخص

واژه شاخص به معنای وسیله تشخیص است و عدد شاخص عددی است که به وسیله آن تغییرات ایجاد شده در یک پدیده را در یک فاصله زمانی بررسی می‌کنیم. به بیانی دیگر، شاخص بازار سهام یک معیار مفید و خلاصه شده‌ای از انتظارات جاری در مورد آینده سهام می‌باشد که به عنوان معیار حساسی، آثار پدیده‌های سیاسی، اقتصادی و غیره را منعکس ساخته و تغییرات ساختاری و بلند مدت در اقتصاد را نشان می‌دهد. بنابراین اگر شاخص‌های بازار سهام به درستی طراحی و فرمول بندی شوند، در آن صورت می‌توان از آنها به عنوان معرف و نماگر پیشرو عملکرد اقتصادی کشور نام برد.

در بازارهای مالی اساساً شاخص یک پرتفوی فرضی از اوراق بهادار است که شامل کل بازار یا بخشی از آن می‌باشد. مثلاً شاخص بورس اوراق بهادار تهران پرتفوی از کلیه سهام پذیرفته شده است. در حالی که شاخص مالی در برگیرنده پرتفوی از شرکت‌های سرمایه‌گذاری و هلدینگ می‌باشد. هر شاخص دارای فرمول محاسباتی خاصی است که معمولاً بر حسب تغییر از یک ارزش مبنا بیان می‌شود. مثلاً شاخص بورس تهران بر مبنای فرمول لاسپیرز و بر پایه ارزش یکصد محاسبه می‌شود.

همواره باید توجه داشت که ارزش عددی شاخص، بار اطلاعاتی چندانی ندارد. به عنوان مثال، اگر بدانیم که شاخص کل بورس تهران در پایان سال  

 عدد ۱۱/۳۷۹ است، اطلاعات مهمی از آن به دست نمی‌آید اما در صورتی که بدانیم شاخص بورس طی سال ۱۳۸۲ معادل ۱۲۴ درصد رشد داشته است، احتمالاً به عملکرد مناسبی در سال فوق پی خواهیم برد.


برای مشاهده بانک پایان نامه حسابداری و مقاله انگلیسی حسابداری و مقاله انگلیسی حسابداری با ترجمه فارسی ومقاله انگلیسی حسابداری علمی پژوهشی و مقاله انگلیسی حسابداری علمی ترویجی و مشاهده مقالات و پایان نامه های دسته بندی شده براساس موضوعات حسابداری می توانید به سایت پایان نامه و مقاله حسابداری مراجعه نمایید همچنین امکان ثبت سفارش پیش پروپزال، ترجمه مقاله ، پایان نامه ، مبانی نظری ، جمع آوری داده های شرکتهای بورسی و … در انتهای هر مقاله فراهم شده است. در قسمت پنل کاربری می توانید مقالات دانلود شده و سفارشات ثبت شده را پیگیری نمایید. به منظور استفاده هر چه بهتر از مطالب سایت حتما راهنمای سایت را مطالعه نمایید.


 

خصوصیات شاخص

شاخص‌ها ابزار سودمندی

برای ردیابی روند بازار هستند، شاخص‌های بورس معمولاً به عنوان یکی از معیارهای مهم سنجش رونق یا رکود اقتصادی داخلی نیز بکار می‌روند. تحلیل‌گران مالی معتقدند که درک شاخص و تغییرات آن می‌تواند به سرمایه‌گذاران در تصمیم‌گیری مناسبتر یاری رساند. از این رو، کارآیی شاخص بخشی از بورس سهام تلقی می‌شود. بنابراین، استفاده‌کنندگان شاخص به خصوص سرمایه‌گذاران سهام، در تحلیل‌های خود باید به موارد زیر توجه کنند:

  1. انحراف محاسباتی: غالب شاخص‌ها از جمله شاخص‌های کل، صنعت مالی در بورس تهران بر مبنای ارزش بازار موزون، محاسبه می‌شوند. یعنی سهامی که ارزش بازار بالایی دارد وزن و اثر بیشتری بر تغییرات شاخص خواهد گذاشت. در عوض، تغییرات قیمت سهام شرکت‌های کوچک چندان اثری بر شاخص ندارد. به عنوان نمونه، اگر سه شرکت بزرگ هر یک به میزان سه درصد افزایش قیمت بیابند، شاخص کل ممکن است معادل صد واحد افزایش یابد. این در حالی است که تغییرات قیمت ده‌ها شرکت کوچک تا میزان در درصد نیز تقریباً اثری بر شاخص نخواهد گذاشت.
  2. انحراف تاریخی: به دلیل تغییر در تعداد شرکت‌های مندرج در یک شاخص، روند یک شاخص نمی‌تواند الگوی معاملاتی پرتفوی شاخص در میان مدت و بلند مدت باشد. از این رو خبرگان مالی برآنند که شاخص‌ها تنها حافظه کوتاه مدت بازار هستند.

چگونگی محاسبه شاخص‌ها

محاسبه شاخص برای هر شرکت، صنعت و یا گروهی امکان‌پذیر است. در تمام بورس‌های دنیا شاخص‌های زیادی برای گروه‌ها و شرکت‌های مختلف محاسبه می‌شود. به عنوان مثال، در بازار سهام آمریکا، شاخص داو جونز (Dow Jones) تغییرات ۳۰ شرکت صنعتی، ۲۰ شرکت حمل و نقل و ۱۵ شرکت خدماتی و شاخص نزدک (NASDAQ)، تغییر قیمت سهام ۱۰۰ شرکت پذیرفته شده در بورس را نشان می‌دهد.

شاخص‌های معروف بورس‌های دنیا شاخص بورس لندن FTSE، شاخص بورس آمریکا AMEX، شاخص بورس توکیو NIKIIE و TOPIX، شاخص بورس آمستردام AEX، شاخص بورس فرانسه ۴۰ CAC و شاخص بورس آلمان DAX می‌باشند.


برای مشاهده بانک پایان نامه حسابداری و مقاله انگلیسی حسابداری و مقاله انگلیسی حسابداری با ترجمه فارسی ومقاله انگلیسی حسابداری علمی پژوهشی و مقاله انگلیسی حسابداری علمی ترویجی و مشاهده مقالات و پایان نامه های دسته بندی شده براساس موضوعات حسابداری می توانید به سایت پایان نامه و مقاله حسابداری مراجعه نمایید همچنین امکان ثبت سفارش پیش پروپزال، ترجمه مقاله ، پایان نامه ، مبانی نظری ، جمع آوری داده های شرکتهای بورسی و … در انتهای هر مقاله فراهم شده است. در قسمت پنل کاربری می توانید مقالات دانلود شده و سفارشات ثبت شده را پیگیری نمایید. به منظور استفاده هر چه بهتر از مطالب سایت حتما راهنمای سایت را مطالعه نمایید.


شاخص بورس اوراق بهادار تهران

در بورس اوراق بهادار تهران نیز شاخص‌های زیادی محاسبه می‌گردد که هر شخص یا گروهی بنا به نیاز خود از آنها استفاده می‌کند. ویژگی‌های شاخص بورس اوراق بهادار تهران عبارتند از:

  1. موزون بودن: بدیم معنا که چون در محاسبه شاخص، ارزش سهام در تعداد سهام منتشر شده ضرب می‌گردد، بنابراین تغییرات قیمت سهام بر اساس تعداد سهام منتشر شده شرکت‌ها در شاخص تاثیرگذار خواهد بود. یعنی هر چقدر تعداد سهام منتشر شده شرکت بیشتر بادش، تغییرات قیمت سهم مورد نظر تاثیر بیشتری بر روی شاخص خواهد گذاشت.
  2. جامع بودن: این شاخص به لحاظ اینکه بر اساس تغییر سهام تمام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار محاسبه می‌گردد، خصوصیت جامع بودن را داراست.
  3. در دسترس بودن: شاخص کل قیمت به لحاظ این که به صورت لحظه‌ای توسط بورس اوراق بهادار تهران محاسبه و در اختیار افراد قرار می‌گیرد، دارای خصوصیت در دسترس بودن می‌باشد.

انواع شاخص

  1. شاخص قیمت: این شاخص نشانگر روند عمومی قیمت کل شرکت‌های بورسی است و تغییرات سطح عمومی قیمت‌ها را نسبت به تاریخ مبداء نشان می‌دهد. تاریخ مبداء در حال حاضر در بورس اوراق بهادار تهران سال ۱۳۶۹ می‌باشد. شاخص قیمت بورس اوراق بهادار تهران تمامی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس را دربر گرفته و در صورتی که نماد شرکتی بسته باشد یا برای مدتی معامله نشود، قیمت آخرین معامله آن در شاخص لحاظ می‌گردد.
  2. شاخص صنعت: شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، در صنایع مختلفی طبقه‌بندی شده و شاخص قیمت برای هر صنعت به طور جداگانه محاسبه می‌شود. فرمول محاسبه آن نیز شبیه شاخص کل قیمت است.
  3. شاخص قیمت و سود نقدی: تغییرات این شاخص نشانگر بازده کل بورس است و از تغییرات قیمت و سود نقدی پرداختی، متاثر می‌شود، محاسبه این شاخص همانند شاخص قیمت و تنها میان آن دو در شیوه تعدیل آنها است.
  4. شاخص سود نقدی: این شاخص بیانگر سطح عمومی سود نقدی پرداختی شرکت‌ها است و مقدار آن از تقسیم شاخص کل قیمت بر پایه شاخص قیمت و بازده نقدی، به دست می‌آید.
  5. شاخص مالی: فرمول محاسبه آن همانند محاسبه شاخص قیمت می‌باشد و نشان دهنده تغییرات در ارزش سهام شرکت‌های سرمایه‌گذاری می‌باشد.

برای مشاهده بانک پایان نامه حسابداری و مقاله انگلیسی حسابداری و مقاله انگلیسی حسابداری با ترجمه فارسی ومقاله انگلیسی حسابداری علمی پژوهشی و مقاله انگلیسی حسابداری علمی ترویجی و مشاهده مقالات و پایان نامه های دسته بندی شده براساس موضوعات حسابداری می توانید به سایت پایان نامه و مقاله حسابداری مراجعه نمایید همچنین امکان ثبت سفارش پیش پروپزال، ترجمه مقاله ، پایان نامه ، مبانی نظری ، جمع آوری داده های شرکتهای بورسی و … در انتهای هر مقاله فراهم شده است. در قسمت پنل کاربری می توانید مقالات دانلود شده و سفارشات ثبت شده را پیگیری نمایید. به منظور استفاده هر چه بهتر از مطالب سایت حتما راهنمای سایت را مطالعه نمایید.


موارد تعدیل شاخص

شاخص در موارد زیر تعدیل می‌گردد و در حقیقت تغییرات ناشی از موارد زیر در مقدار شاخص اثری ندارد.

  1. ورود و خروج شرکت‌ها: به هنگام ورود و خروج شرکت‌ها به دلیل افزایش یا کاهش ارزش جاری سهام اصولاً پایه و سهام تعدیل می‌گردد تا تغییری در عدد شاخص حاصل نشود. به عبارتی، با افزایش صورت کسر در مخرج آن تغییری می‌دهند تا حاصل تقسیم صورت بر مخرج تغییرر نکند.
  2. افزایش سرمایه از طریق آورده و یا مطالبات سهامداران (حق تقدم): به علت این که با افزایش سرمایه از طریق آورده و یا مطالبات سهامداران، ارزش جاری سهام افزایش می‌یابد، لذا در این موارد ارزش پایه سهام باید به گونه‌ای تعدیل گردد تا تغییری د عدد شاخص حاصل نگردد.
  3. ادغام شرکت‌ها: چنانچه بر اثر ادغام دو یا چند شرکت پذیرفته شده در یکدیگر، شرکت جدیدی ایجاد گردد، ضرورت دارد تا با تعدیل، شرکت‌های ادغام شده حذف و شرکت جدید با تعداد سهام و ارزش جاری جدید به مجموعه شرکت‌های پذیرفته شده اضافه گردد. بدیهی است که چنانچه تعدیل در ارزش پایه سهام ایجاد نشود، موجبات تغییر در شاخص فراهم شده که توجیه‌پذیر نخواهد بود.

در برخی از موارد نیازی به تعدیل شاخص نمی‌باشد که این موارد عبارتند از:

  1. افزایش سرمایه از محل اندوخته: زیرا در این حالت همان مبلغ اندوخته که متعلق به سهامداران بوده به صورت سهام جدید به آنها داده می‌شود پس تغییری در حقوق صاحبان سرمایه اتفاق نیفتاده لذا در این حالت نیازی به تعدیل شاخص نیست.
  2. تجزیه و تجمع سهام: در این حالت نیز تنها تعداد سهام منتشر شده تغییر یافته و چون به تناسب آن قیمت سهم نیز تغییر می‌یابد، لذا نیازی به تعدیل شاخص نیست. البته لازم به ذکر است که در ایران عملاً این کار امکان‌پذیر نبوده و ارزش اسمی هر سهم به طور ثابت هزار ریال می‌باشد.
  3. پرداخت سود نقدی: در این حالت نیز چون اصولاً به تناسب پرداخت سود نقدی قیمت سهام نیز کاهش می‌یابد، لذا نیازی به تعدیل عدد شاخص نیست.

جمع‌بندی: محاسبه شاخص‌های مختلف بر اساس فرمول‌های قراردادی انجام می‌گیرد و هر شاخصی بنا بر داده‌ها و فرمول و مورد استفاده می‌تواند گویای تغییرات خاصی باشد. لذا به غیر از شاخص قیمت که نشان دهنده تغییرات قیمت کلیه شرکت‌ها می‌باشد، مابقی شاخص‌ها بنا بر نوع محاسبه و شرکت‌هایی که مورد محاسبه قرار می‌گیرند، باید تفسیر شوند.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *